Od otpada do novih materijala: naučna istraživanja o mogućnostima ponovne upotrebe industrijskog i plastičnog otpada

Kako industrijski i plastični otpad pretvoriti u korisne materijale? Upravo ovom temom bave se dva naučna rada predstavljena na međunarodnim skupovima 2025. i 2026. godine, sa posebnim osvrtom na mogućnosti primjene ovih rješenja u Crnoj Gori.

Prvi rad – „Novi materijali na bazi industrijskog otpada: Sinteza i namjena“

Autorka rada je Irena Nikolić sa Metalurško-tehnološkog fakulteta Univerziteta Crne Gore. Rad je objavljen u zborniku Šestog međunarodnog simpozijuma o koroziji i zaštiti materijala, životnoj sredini i zaštiti od požara, održanog u Baru od 23. do 26. septembra 2025. godine.

Istraživanje predstavlja mogućnosti korišćenja industrijskog otpada, poput pepela iz termoelektrana i troske iz proizvodnje čelika, za dobijanje novih, ekološki prihvatljivijih materijala – geopolimera. Ovi materijali imaju potencijalnu primjenu u građevinarstvu, tretmanu otpadnih voda i stabilizaciji opasnog otpada.

Drugi rad – „Čvrstoća i mikrostruktura geopolimera na bazi letećeg pepela sa dodatkom otpadne plastike“

Autori rada su Nebojša Tadić, Irena Nikolić, Nina Jovović, Aleksandar Drakulović i Vuk Radmilović, sa Univerziteta Crne Gore i Univerziteta u Beogradu.

Rad je objavljen u zborniku 32. međunarodne konferencije Ecological Truth & Environmental Research – EcoTER 2026, održane od 24. do 26. juna 2026. godine u Sokobanji, Srbija.

Istraživanje ispituje mogućnost kombinovanja pepela iz Termoelektrane Pljevlja i otpadne HDPE plastike za proizvodnju novih građevinskih materijala. Rezultati pokazuju da je moguće ugraditi 30% otpadne plastike u ispitivane geopolimere, čime se smanjuje njihova masa, iako dolazi do smanjenja mehaničke čvrstoće.

Ovi naučni radovi ukazuju na značaj razvoja inovativnih rješenja koja omogućavaju da otpad, umjesto završetka na deponijama, ponovo postane vrijedan resurs. Takav pristup predstavlja važan korak ka razvoju cirkularne ekonomije i održivijem upravljanju otpadom u Crnoj Gori.

Projekat Zeleni Hub, koji realizuju kompanija Montway i Metalurško-tehnološki fakultet Univerziteta Crne Gore, spaja nauku i industriju u razvoju održivih građevinskih materijala. Na projektu radi interdisciplinarni tim stručnjaka i istraživača čije znanje i iskustvo doprinose cirkularnoj ekonomiji i očuvanju životne sredine. Projekat je finansijski podržan od strane Fonda za inovacije Crne Gore.